Aneks do umowy najmu, by był ważny z punktu widzenia prawa, musi zostać sporządzony w formie pisemnej. Bardzo istotne jest to, by zwrócić szczególną uwagę na sposób sporządzenia pierwotnej umowy najmu. Jeśli została potwierdzona notarialnie, aneks do niej również będzie musiał zostać spisany u notariusza. Umowa to typ dokumentu, na którym można rejestrować podstawowe dane zawarte w umowie. Dokument umowy (UM) posiada edytowalną definicję w strukturze firmy. Do umowy można wystawić Aneks, który modyfikuje dane zawarte w umowie głównej. Do każdej umowy można przypisać wartość dokumentu lub elementu dokumentu. Przypisywanie wartości Aneks do umowy pożyczki powinien zawierać wszystkie niezbędne dane. Oznacza to, że znaleźć muszą się w nim następujące informacje: data i miejsce sporządzenia umowy, numer umowy pożyczki, przedmiot umowy, dane stron umowy, zmiany, które będą wprowadzone przy pomocy aneksu, datę określającą to, kiedy aneks stanie się ważny Mam pytanie dotyczące umowy najmu okazjonalnego. Umowa została zawarta np. na 2 lata. Po tym okresie Najemca chciałby ją przedłużyć aneksem do umowy. W notarialnym oświadczeniu o poddaniu się egzekucji zostały podane daty dot. okresu najmu. Przy przedłużeniu trzeba podpisywać kolejny akt notarialny, co wiąże się z ponownymi kosztami. Czy okres najmu jest wymagany w … Pobierz za darmo. 2766 pobrań 7254 odwiedzin. 4.5 Dobra. Aneks do umowy najmu to dokument zmieniający część postanowień do zawartej już umowy. Aneks do umowy może: zmieniać zapisy umowy, dodawać nowe zapisy do umowy, unieważniać częściowo zapisy z umowy. Niektóre umowy znajdujące zastosowanie w obrocie gospodarczym, ze względu jodoh kencan tante cari gebetan jakarta 2019. Aneks do umowy można zmienić w szybki sposób warunki umowy o pracę. Choć faktycznie zastosowanie porozumienia stron, zwane potocznie aneksem do umowy, uchyla przysługujące pracownikowi dotychczasowe warunki zatrudnienia, nie wszystkie warunki umowy mogą być skutecznie zmienione w ten sposób. Porozumienie zmieniające zwane aneksem Porozumienie stron to tryb, który skutkuje rozwiązaniem lub zmianą warunków umowy o pracę. Może być zastosowany, jeżeli obie strony stosunku pracy wyrażają na to zgodę. Jeżeli pracownik nie zgadza się na proponowane zmiany, porozumienie nie może dojść do skutku. Porozumienie może dotyczyć każdego rodzaju umowy o pracę oraz wszelkich postanowień umownych, zaś dla swej skuteczności powinno zawierać wskazanie, które warunki ulegają bezterminową można przekształcić w zawartą na czas określony w drodze porozumienia z pracownikiem. Niedopuszczalne jest złożenie wypowiedzenia zmieniającego rodzaj umowy Porozumienie zmieniające nie wymaga konsultacji związkowej i przestrzegania przepisów chroniących pracownika przed zwolnieniem. Powinno jednak zostać zawarte na piśmie w celu uniknięcia ewentualnych sporów. Niezachowanie formy pisemnej nie będzie jednak powodować nieważności zmiany. Jeżeli bowiem strony porozumiały się co do zmiany, uważa się ją za dokonaną. Sam fakt, że pracodawca proponuje pracownikowi zmianę warunków na korzystniejsze, np. podpisuje aneks do umowy z wyższym wynagrodzeniem, nie oznacza, że pracownik nie musi wyrazić na nie zgody. Nie ma domniemania wyrażenia zgody pracownika tylko dlatego, że nowe warunki miałyby być dla pracownika korzystniejsze. Istnieje również swoboda w ustaleniu daty ustania zatrudnienia lub wejście w życie zmiany warunków umowy. Nie obowiązują tu okresy można zmienić umowę o pracę w każdym czasie, a więc również w trakcie urlopu lub zwolnienia lekarskiego pracownika lub innej jego usprawiedliwionej nieobecności w pracy, i każdemu pracownikowi, nawet szczególnie chronionemu np. w wieku przedemerytalnym lub kobietom w ciąży. W porozumieniu zmieniającym powinna zostać podana dokładna data rozpoczęcia obowiązywania nowych warunków umowy. Brak daty powoduje, że zmiana treści umowy następuje z datą zawarcia porozumienia zmieniającego. Od porozumienia stron nie ma odwołania. Można się uchylić od jego skutków tylko ze względu na wady oświadczenia woli. Aneks do umowy - czego pracodawca nie zmieni takim aneksem? Porozumieniem zmieniającym można zmienić rodzaj umowy, warunki płacy lub pracy bądź jednocześnie rodzaj i warunki, i to zarówno na korzyść, jak i niekorzyść pracownika, jeżeli strony nie wnoszą sprzeciwu. Porozumienie zmieniające nie może doprowadzić do pogorszenia sytuacji podwładnego w porównaniu do minimum, jakie zagwarantowane jest przez przepisy prawa umów o pracę wprowadzone aneksem nie mogą być mniej korzystne dla pracownika niż przepisy prawa pracy. Nie można również nałożyć na pracownika w drodze aneksu dodatkowych obowiązków czy sankcji, których nie przewidują powszechne przepisy prawa pracy, na przykład skrócić okresu wypowiedzenia poniżej ustawowego minimum lub nie wyłączać prawa do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych. Takie klauzule umowne są nieważne z mocy prawa i nie ma na to wpływu fakt, że zostały wprowadzone na podstawie porozumienia, na które obie strony wyraziły zgodę. Nie można więc przez aneks do umowy uchylić bezwzględnie obowiązujących przepisów o randze ustawowej. Często pracodawcy chcą przedłużyć aneksem drugą umowę na czas określony, by nie zawierać umowy na czas nieokreślony - zgodnie z obowiązującymi przepisami umowa na czas określony może trwać maksymalnie 33 miesiące, a czwarta umowa na czas określony zawarta między tymi samymi stronami, staje się z mocy prawa umową na czas nieokreślony. Podpisanie aneksu wydłużającego czas trwania umowy na czas określony traktuje się jako zawarcie nowej umowy na czas określony, a nie przedłużenie poprzedniej. Dla wielu osób podjęcie pracy wiąże się również z podpisaniem pierwszej w życiu umowy. Dokument ten w czasie trwania okresu zatrudnienia może podlegać zmianom, dlatego pracodawcy często praktykują przygotowywanie aneksów do obowiązujących już umów. Czym jest aneks i jak powinien on wyglądać?Jest to dokument, który zmienia zapisy lub dodaje nowe punkty do zawartej umowy, może również po jej wygaśnięciu przedłużyć okres trwania zapisów na czas uzgodniony przez strony. Aneksy są stosowane między innymi w sytuacji, gdy jest konieczne wprowadzenie do umowy zmian wymaganych w Kodeksie Pracy, na przykład wydłużenie pracownikowi urlopu z 20 do 26 dni po osiągnięciu przez niego określonego w przepisach stażu pracy. Więcej informacji na ten temat można znaleźć w artykule pt.: 26 dni urlopu – komu i kiedy przysługuje? Każdy pracodawca ma prawo opracować własny wzór aneksu obowiązującego w przedsiębiorstwie. Do jednego dokumentu podstawowego może zostać przygotowanych wiele aneksów, z których każdy powinien posiadać swój indywidualny numer oraz datę zawarcia, celem zachowania informacje powinien zawierać aneks? W aneksie muszą znaleźć się przede wszystkim podstawowe informacja o umowie, do której zostanie on zawarty, czyli: data, miejsce podpisania i numer. W komparycji aneksu powinny zostać wymienione strony – te same, które widnieją na głównym dokumencie. Istotną sporządzania aneksu jest wprowadzenie nowych zapisów lub zmiana już obowiązujących, dlatego należy zachować te same punkty i oznaczenia, które są wpisane do umowy. Co więcej, mogą one zostać zacytowane lub przytoczone konkretne paragrafy i punkty. By aneks został zawarty z punktu widzenia prawa i mógł zacząć obowiązywać, na dokumencie muszą znaleźć się podpisy każdej ze stron. Informacje o tym, jak powinien wyglądać dobrze sporządzony aneks, można znaleźć na stronie to bardzo wygodna forma wprowadzania zmian lub nowych zapisów do trwających już umów, dlatego chętnie korzystają z niego zarówno firmy – pracodawcy, instytucje, jak i osoby prywatne. W praktyce najczęściej dotyczy to czasu pracy. Szef tylko napyta sobie biedy, gdy brak zgody etatowca na zmianę wpisanych do umowy postanowień zakończy ich współpracę. Załoga bez głosu Pracodawcy organizują pracę zatrudnionych. Oznacza to że (z pewnymi ustawowymi ograniczeniami) mają prawo wskazać stosowany do nich system czasu pracy oraz dni i godziny aktywności zawodowej. Przesądza o tym art. 150 kodeksu pracy. Najwłaściwszym miejscem do określenia zasad czasu pracy jest u zatrudniających co najmniej 20 pracowników regulamin pracy. W uzwiązkowionych firmach w grę wchodzi także układ zbiorowy pracy. Mniejsi szefowie wydają natomiast specjalne jednostronne obwieszczenie na ten temat. Przełożony nie musi więc uzyskać zgody zatrudnionego na zatrudnienie go np. w podstawowym lub zadaniowym systemie czasu pracy. Decyduje o tym szef (ewentualnie w porozumieniu ze związkami zawodowymi, jeśli działają w firmie). W regulaminie pracy lub obwieszczeniu pracodawca powinien więc określić np., że grupa zatrudnionych (wszyscy, jedynie pracownicy konkretnego działu lub działów, osoby zatrudnione na wymienionych przez szefa stanowiskach, itd.) pracuje w konkretnym systemie czasu pracy, w wyznaczonych dniach i godzinach. Często spotykaną i niezbyt udaną praktyką jest natomiast przenoszenie takich zagadnień do indywidualnych angaży. Dlaczego nie jest to dobre? Choćby z tego powodu, że wszelkie zmiany raz ustalonych w ten sposób warunków będą wymagały (ponownie) indywidualnych uzgodnień. Jeśli podwładny nie przystanie na te modyfikacje, szef będzie musiał zastanowić się nad koniecznością wręczenia mu wypowiedzenia zmieniającego, które może zakończyć się rozstaniem. Niewykluczone, że na tym komplikacje się nie skończą. Przykład Spółka zatrudnia 35 pracowników. Według regulaminu pracy wszyscy pracują w podstawowym systemie czasu pracy od poniedziałku do piątku, od 8 do 16. Kontrakty pięciu podwładnych odwołują się do systemu zadaniowego czasu pracy. Jeden z nich pozwał spółkę o zapłatę dodatku i wynagrodzenia za nierozliczone nadgodziny z ostatnich trzech lat. Argumentuje, że należą mu się ekstrabenefity za każdym razem, gdy był w biurze po 16. Uzasadnia to tym, że - zgodnie z regulaminem pracy - był zatrudniony w systemie podstawowym, a nie zadaniowym. Dodatkowo zapowiada poinformowanie o nieprawidłowościach inspekcji pracy. Według niego pracodawca nie miał prawa nie rejestrować jego godzin pracy - jest to możliwe przy zatrudnieniu w zadaniowym, a nie podstawowym systemie czasu pracy. Po co ryzykować W tym przykładzie szef niepotrzebnie utrudnił sobie życie. Jest małym pracodawcą, nie ma związków zawodowych. Zamiast wprowadzać zadaniowy czas pracy do kontraktów, mógł wydać jednostronny aneks do regulaminu pracy. I wtedy sprawa byłaby jasna. Teraz musi wdawać się w dyskusję, czy do zatrudnionego stosuje się reżim podstawowy, czy zadaniowy. Ten ostatni nieco komplikuje drogę podwładnego do uzyskania dodatkowej rekompensaty za godziny spędzone w biurze po 16. Sąd i Państwowa Inspekcja Prcy mogą uznać, że w tym przypadku korzystniejszy dla podwładnego, a więc mający pierwszeństwo, jest podstawowy system czasu pracy. Czym to grozi pracodawcy? Przegraniem sporu sądowego i grzywną od inspekcji pracy. Masz pytanie, wyślij e-mail, tygodnikpraca@ Zdaniem autorki Patrycja Zawirska, radca prawny, partner w K&L Gates Autopromocja Specjalna oferta letnia Pełen dostęp do treści "Rzeczpospolitej" za 5,90 zł/miesiąc KUP TERAZ Jeśli chodzi o czas pracy, zasadniczo najlepszą praktyką jest wskazywanie w indywidualnych angażach jedynie wymiaru czasu pracy, tj. tego, czy podwładny pracuje na cały, czy na część etatu. Z pewnością nie należy w umowach wpisywać dni ani godzin pracy. Lepiej też powstrzymać się od pisania o mających zastosowanie normach czasu pracy - szczególnie, że pracodawcy bardzo często robią przy tym niekorzystne dla siebie błędy. W tym zakresie najczęstsza pomyłka polega na określeniu, że czas pracy nie może przekraczać 40 godzin w pięciodniowym tygodniu pracy. Tymczasem według art. 129 § 1 kodeksu pracy chodzi o przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy w okresie rozliczeniowym. Aneks zmieniający do umowy o pracę to najszybszy i najbardziej powszechnie stosowany sposób aktualizacji umowy w przypadku, w którym doszło do zmiany warunków lub płacy u zatrudnionej osoby. Aneks do umowy o pracę – podstawowe informacje Wszystkie ustalenia między pracownikiem a pracodawcą dotyczące stosunku pracy, powinny być uregulowane w umowie o pracę. Po podpisaniu dokumentu, przełożony może jednak chcieć zmienić jego warunki (zarówno w kontekście płacy, jak i obowiązków). Aby móc to jednak zrobić, musi uzyskać zgodę zainteresowanej osoby. Jeśli obie strony zgadzają się na zmiany, to można wprowadzić je aneksem do umowy. Nie trzeba wtedy zrywać poprzedniej umowy i zawierać nowej, a jedynie wprowadzić do niej nowe informacje za pomocą aneksu. Kiedy aneks, a kiedy porozumienie zmieniające? To pytanie jest często zadawane nawet przez specjalistów z HR. Warto zatem wyjaśnić, że porozumienie zmieniające jest tym samym, co aneks do umowy. To dwie różne nazwy tego samego dokumentu. Z aneksem do umowy będziemy mieć zatem do czynienia wtedy, kiedy istnieje porozumienie między stronami w sprawie warunków pracy i płacy. Z tego powodu, nie powinno w praktyce zdarzyć się coś takiego jak nie podpisanie aneksu do umowy przez pracownika. Jeśli bowiem został przygotowany aneks, to powinno oznaczać to istnienie porozumienia między pracownikiem a pracodawcą. Jeśli pracownik aneksu nie podpisze, pracodawca powinien wręczyć mu wypowiedzenie zmieniające. Aneks do umowy o pracę, a czas trwania umowy To, jaką formę umowy ma pracownik, nie ma znaczenia w kontekście jej aneksowania. Podpisać można aneks do umowy o pracę na czas określony oraz aneks do umowy o pracę na czas nieokreślony. Czego nie można zmienić aneksem do umowy? Jeśli podwładny wyrazi zgodę, aneks do umowy o pracę może zmienić praktycznie wszystkie warunki pracy i płacy, o ile nie będą one mniej korzystne niż aktualnie obowiązujące przepisy prawa pracy. Aneks do umowy o pracę — kiedy się go stosuje Każda zmiana umowy o pracę w zakresie warunków pracy i płacy wymaga zgody zatrudnionego. Pracodawca musi mieć pisemne, wyraźne potwierdzenie tego, że dana osoba z nowymi warunkami się zapoznał i wyraża na nie zgodę. Aneks do umowy o pracę będzie zatem konieczny zawsze wtedy, kiedy: • zmieniły się warunki pracy lub / i płacy, • pracownik wyraził na nie zgodę. W praktyce najczęstsze sytuacje, w których podpisywany jest aneks do umowy to: • zmiana wynagrodzenia na wyższe (ustawowa podwyżka wynagrodzenia minimalnego, jeśli pracownik je otrzymywał lub podwyżka), • aneks zmieniający stanowisko, • zmiana miejsca wykonywania pracy, • zmiana etatu (wymiar). Warto pamiętać, że aneks do umowy należy podpisać z pracownikiem również wtedy, kiedy warunki umowy o pracę zmieniły się na lepsze dla pracownika (np. dostał podwyżkę). Nie można zakładać, że skoro w opinii pracodawcy, warunki pracy będą korzystniejsze, to pracownik wyrazi na nie na pewno zgodę (nie istnieje w tym przypadku domniemanie zgody). Trzeba ją potwierdzić podpisem pracownika na aneksie. Przedłużenie umowy aneksem Jednym ze sposobów, jakie stosują pracodawcy by wydłużyć okres zatrudniania pracownika na umowie na czas określony, jest aneks przedłużający umowę. Trzeba tu podkreślić, że przedłużenie umowy o pracę na czas określony aneksem nie jest możliwe. Traktowane jest to jako próba obejścia praca. Pracodawca, który po zawarciu trzech umów na czas określony, w celu uniknięcia zawarcia umowy na czas nieokreślony wręcza pracownikowi aneks do umowy na czas określony, postępuje niezgodnie z prawem. W takich sytuacjach przedłużenie umowy aneksem traktuje się jako zawarcie umowy na czas nieokreślony. Zmiana najniższej krajowej a aneks do umowy Aneks do umowy o pracę w związku ze zmianą wynagrodzenia ma miejsce zawsze wtedy, kiedy pracownik otrzymuje podwyżkę. Nie ma przy tym znaczenia, czy jest to podwyżka wynikająca z umowy między pracodawcą a pracownikiem (np. aneks zmieniający wynagrodzenie w wyniku awansu pracownika) czy też podwyżka wynikająca ze zmiany przepisów o wynagrodzeniu minimalnym. Jeśli pracownik w umowie o pracę ma wpisane kwotowo wynagrodzenie minimalne, to przy jego ustawowej zmianie, pracodawca jest zobowiązany do aneksowania umowy o pracę pracownika na wyższą kwotę. Nie jest konieczny aneks do umowy o pracę, jeśli nastąpiła ustawowa zmiana wynagrodzenia minimalnego, ale w umowie nie podano kwoty, a umieszczono zapis o tym, że wynagrodzenie pracownika jest równe kwocie minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w danym roku kalendarzowym. Z uwagi na to, że obecnie przepisy wyznaczają również wynagrodzenie minimalne przy umowie – zleceniu, to dla osoby, która pracuje za minimalną stawkę na umowie zlecenie, również należy wręczyć do podpisania aneks do umowy. Zmiana wynagrodzenia minimalnego zawsze niesie ze sobą konieczność aneksowania wszystkich umów, zawieranych na kwoty wynagrodzenia minimalnego. Aneks do umowy o pracę wynagrodzenie minimalne – wzór takiego aneksu musi zawierać datę podpisania aneksu, opis nowych warunków płacy oraz datę, od kiedy mają zacząć obowiązywać. Ponieważ wynagrodzenie minimalne jest zawsze w Polsce wprowadzane od nowego roku kalendarzowego, aneks do umowy o pracę - zmiana wynagrodzenia minimalnego, musi zacząć obowiązywać od pierwszego stycznia danego roku. Czy zmiana wynagrodzenia na niższe może być aneksowana? Jeśli na obniżkę pensji pracownik się zgodził, to tak. Natomiast trzeba pamiętać, że na obniżenie wynagrodzenia pracownik może się nie zgodzić i dlatego najczęściej wręcza się w takiej sytuacji pracownikowi wypowiedzenie zmieniające warunki płacy. Jak sporządzić aneks do umowy Aby napisać aneks do umowy o pracę należy sporządzić dokument, w którym zostaną uwzględnione następujące elementy: • data i miejsca zawarcia umowy, oraz wskazanie jednoznaczne umowy, która jest aneksowana, • właściwy tytuł (np. aneks do umowy o pracę lub porozumienie zmieniające warunki pracy / płacy), • określenie stron umowy, • opis warunków, jakie ulegają zmianie – zarówno tego, jak wyglądały przed aneksowaniem oraz tego, jak będą wyglądały po wejściu aneksu w życie, • datę, od kiedy aneks zaczyna obowiązywać (jeśli jej nie ma uznaje się, że jest nią data podpisania aneksu), • informację, że pozostałe warunki umowy nie ulegają zmianie, • miejsce na podpisy. Jeśli nadal nie wiesz jak napisać aneks do umowy o pracę, wzór możesz znaleźć w Internecie. W praktyce obrotu dość często pojawia się pytanie o dopuszczalność, zgodność z prawem, a tym samym ważność aneksowania z mocą wsteczną umów handlowych zawieranych pomiędzy przedsiębiorcami. Artykuł przedstawia kilka typów występujących w obrocie gospodarczym aneksów do umów, które poddane zostaną ocenie pod kątem dopuszczalności nadania im przez strony mocy obwiązywania wstecz (a więc w określonym czasie sprzed spisania aneksu). Problematyka aneksowania umów z mocą wsteczną nie jest w literaturze prawniczej szeroko poruszana. Nie jest także przedmiotem znacznej liczby orzeczeń Sądu Najwyższego1 Tymczasem w praktyce dość często pojawia się pytanie o dopuszczalność, zgodność z prawem, a tym samym ważność aneksowania z mocą wsteczną umów handlowych zawieranych pomiędzy przedsiębiorcami. Niestety, na tak postawione pytanie natury ogólnej trudno udzielić jednoznacznej odpowiedzi. Choć zasadniczo należy zgodzić się z tezą o dopuszczalności tego typu zgodnych oświadczeń woli stron stosunku prawnego, ocena dopuszczalności zawarcia każdego aneksu z mocą wsteczną wymaga pełnego odniesienia do konkretnego stanu faktycznego. W udzieleniu odpowiedzi na powyższe pytanie - w stosunku do określonej sytuacji - niezbędne będzie odwołanie się do ogólnych zasad kodeksu cywilnego dotyczącego swobody umów (art. 3531 formy czynności prawnych (art. 73-81 czy też wykładni woli stron (art. 65 § 2 a także przepisów szczególnych regulujących dany typ umowy. Nie wydaje się także, aby każde aneksowanie umowy z mocą wsteczną było równoznaczne ze zmianą łączącego strony stosunku umownego. Nie każdy bowiem aneks (rozumiany jako pisemne porozumienie zmieniające treść dokumentu, na którym wcześniej spisano poszczególne postanowienia umowy) musi od razu stanowić właściwą umowę zmieniającą. Strony mogą jedynie w ten sposób (zawierając aneks) potwierdzić na piśmie określone postanowienia łączącej je umowy, które już wcześniej poczyniły w innej formie (ustnie, w korespondencji elektronicznej, itp.), albo też sprecyzować na piśmie sposób wykładni postanowień łączącej ich umowy. Polecamy: Nowe technologie w pracy księgowych Aneks jako rzeczywista zmiana umowy z mocą wsteczną Zawarcie aneksu do umowy w praktyce rzeczywiście najczęściej będzie oznaczało zawarcie przez strony umowy zmieniającej, a więc takiej umowy, na mocy której w sferze łączącego już strony stosunku umownego nastąpi zmiana jakiegokolwiek obowiązku, bądź też ustanowienie nowego obowiązku zamiast - czy obok - już istniejących2. W takim przypadku granice dopuszczalności zmiany umowy należy utożsamić z ogólnymi granicami swobody umów, wyznaczonymi treścią art. 3531 Na tym gruncie niewątpliwie dopuszczalna jest zmiana łączącego strony stosunku umownego, na skutek zgodnego oświadczenia woli obu stron. Należy więc uznać, że w granicach swobody umów mieści się również swoboda zmiany danej umowy z mocą wsteczną. W związku z powyższym, zmiana danej umowy - także z mocą wsteczną - będzie dopuszczalna o tyle, o ile zmiana taka nie będzie sprzeczna z ustawą (tj. przepisami prawa powszechnie obowiązującego), właściwością (naturą) łączącego strony stosunku, ani też zasadami współżycia społecznego. W przypadku oceny dopuszczalności aneksowania umowy z mocą wsteczną przez pryzmat braku sprzeczności z przepisami prawa (ustawą) należy uznać taki zabieg za dopuszczalny, jeżeli przepisy regulujące dany stosunek prawny (głównie będą to przepisy kodeksu cywilnego, ale także mogą być to przepisy ustaw szczególnych) nie zakazują dokonywania określonej zmiany umowy z mocą wsteczną. Na gruncie poszczególnych regulacji trudno doszukać się jednak tak sformułowanych przepisów (a więc przepisów, które wprost zakazywałyby dokonywania zmiany określonej umowy z mocą wsteczną). W dużej liczbie przypadków przepisy prawa będą się odnosić głównie do dopuszczalności określonego ukształtowania łączącego strony stosunku, niezależnie od momentu, od którego takie ukształtowanie miałoby wywołać skutek (tj. niezależnie od tego, czy określona zmiana umowy miałaby nastąpić ze skutkiem wstecznym, czy też miałaby obowiązywać jedynie na przyszłość). Przykład W zawartym 1 lipca aneksie do umowy najmu lokalu użytkowego strony postanowiły zmienić umowę w ten sposób, że od 1 stycznia tego samego roku (a więc na pół roku przed zawarciem aneksu) termin przedawnienia roszczeń wynajmującego względem najemcy z tytułu zapłaty umówionego czynszu miałby wynosić jeden rok. Taką zmianę umowy należałoby uznać za nieważną z mocy prawa (art. 58 § 1 nie z tego powodu, że miałaby ona obowiązywać z mocą wsteczną, ale dlatego, że wbrew wyraźnemu brzmieniu przepisu art. 119 strony skróciłyby przez czynność prawną ustawowe terminy przedawnienia. W przypadku umowy najmu tylko niektóre (wskazane w art. 677 roszczenia wynajmującego przeciwko najemcy przedawniają się z upływem roku liczonego od dnia zwrotu rzeczy (dotyczy to roszczeń o naprawienie szkody z powodu uszkodzenia lub pogorszenia rzeczy). Roszczenie o zapłatę czynszu przedawnia się na zasadach ogólnych, a więc z upływem terminu trzyletniego (art. 118 W niektórych jednak sytuacjach, sprzeczność z ustawą danej zmiany umowy może wynikać właśnie z zamiaru dokonania tej zmiany z mocą wsteczną. Szerokie zastosowanie w tym zakresie może znaleźć przepis art. 387 § 1 zgodnie z którym umowa o świadczenie niemożliwe jest nieważna, czy też przepisy traktujące o nieważności niemożliwego do dochowania warunku zawieszającego bądź terminu (art. 94 i art. 116 W przypadku zmiany umowy niemożliwość określonego świadczenia (warunku bądź terminu) należałoby oceniać na moment zawierania aneksu. Chcąc zmienić umowę z mocą wsteczną, strony muszą więc uważać na to, aby zmienione postanowienia umowy nie wprowadzały obowiązku takiego świadczenia (albo też nie zastrzegły takiego warunku lub terminu), które, np. ze względu na upływ czasu, nie byłoby już możliwe do spełnienia. W szczególności może to dotyczyć zmiany terminu wykonania zobowiązania na uniemożliwiający rzeczywiste dochowanie tego terminu bądź wprowadzenia określonych postanowień na wypadek niedochowania terminu, który już upłynął. Niemożliwość może wynikać także z innych okoliczności faktycznych sprawy. Przykład W umowie sprzedaży strony wyznaczyły termin do 30 sierpnia na spełnienie świadczenia przez obie strony. W praktyce jednak sprzedawca wydał kupującemu rzecz już 30 czerwca. W związku z wcześniejszym wydaniem rzeczy, na wniosek sprzedawcy, w połowie lipca strony zawarły aneks do umowy, zakreślający obu stronom termin spełnienia świadczenia do 30 czerwca. Kupujący zapłacił cenę niezwłocznie po zawarciu aneksu do umowy. O ile spełnienie świadczenia sprzedawcy należałoby uznać za możliwe do wykonania w terminie zakreślonym w aneksie do umowy (spełnił on swoje świadczenie 30 czerwca), o tyle świadczenie kupującego na moment zawierania aneksu (tj. w połowie lipca) nie było już możliwe do wykonania w tym terminie. Taką zmianę umowy należałoby uznać za nieważną (np. sprzedawca nie mógłby dochodzić od kupującego odsetek za opóźnienie w zapłacie ceny). Przykład W aneksie do umowy sprzedaży strony zawarły postanowienie dotyczące zastrzeżenia na rzecz kupującego kary umownej na wypadek niedochowania przez sprzedawcę umówionego terminu wydania rzeczy. Aneks do umowy został zawarty już po upływie tego terminu. Taką zmianę umowy należałoby uznać za nieważną z mocy prawa (art. 58 § 1 z tego powodu, że na moment zastrzeżenia kary umownej, z oczywistych powodów (upływ terminu), niemożliwe było już dochowanie przez sprzedawcę określonego w umowie terminu wydania rzeczy. Kupujący nie mógłby dochodzić od sprzedawcy kary umownej wynikającej z aneksu. Analizując kolejny czynnik limitujący swobodę umów, należy zauważyć, że niektórym zmianom umów można zarzucić sprzeczność z właściwością (naturą) danej umowy, właśnie ze względu na zamiar wstecznego ich obowiązywania. W powyższym zakresie na uwagę zasługują orzeczenia Sądu Najwyższego dotyczące niedopuszczalności rozwiązywania z mocą wsteczną umów o charakterze ciągłym. Sąd Najwyższy uznał za sprzeczne z naturą zobowiązania trwałe, zarówno rozwiązanie z mocą wsteczną za zgodą obu stron - jak i wypowiedzenie z mocą wsteczną przez jedną ze stron - umowy o charakterze ciągłym (tj. niepolegającej na jednorazowym spełnieniu danego świadczenia, ale ciągłym lub periodycznym jego spełnianiu), a więc takiej umowy, która właśnie mogłaby zostać zmieniona w trakcie jej Powyższe może dotyczyć większości typów umów handlowych (w tym nienazwanych), jak najem, dzierżawa, leasing, świadczenie usług, roboty budowlane, czy też franchising. Przykład Strony zawarły na okres 10 lat umowę dzierżawy nieruchomości rolnej składającej się z działki nr 10/1. W wyniku podziału geodezyjnego w miejsce działki nr 10/1 powstała działka nr 10/2 i działka nr 10/3. Nowo powstała działka nr 10/3 została przez wydzierżawiającego wystawiona na sprzedaż. Już po zawarciu umowy sprzedaży nowo wydzielonej działki, strony umowy dzierżawy zawarły aneks do tej umowy zawierający postanowienie o wyłączeniu z gruntów dzierżawionych działki nr 10/3 z mocą wsteczną, tj. datą sprzed zawarcia umowy sprzedaży działki. Aneks do umowy dzierżawy wyłączający z mocą wsteczną spod reżimu tej umowy część wydzierżawianej nieruchomości rolnej należałoby uznać za nieważny, jako sprzeciwiający się naturze stosunku dzierżawy. Świadczeń wydzierżawiającego, polegających na udostępnieniu rzeczy do używania i pobierania pożytków, nie można uznać za niebyłe. Cel mającej działać z mocą wsteczną umowy rozwiązującej nie może być osiągnięty. Biorąc pod uwagę orzecznictwo Sądu Najwyższego, należy jednak przyjąć, że w granicach swobody umów mieści się możliwość zmiany także umowy już skonsumowanej (bądź w części skonsumowanej), jeśli zgodne oświadczenie woli stron nie wypacza sensu (celu) wcześniejszego funkcjonowania danej umowy w obrocie. Zmiana taka może bowiem dotyczyć wzajemnych praw i obowiązków o charakterze zupełnie pobocznym do istoty spełnionych już przez strony świadczeń, niemniej z różnych względów ważnych dla obu stron transakcji (przykładowo, na potrzeby wykonywania innych umów będących w toku). Zmiana taka mogłaby również dotyczyć pewnych postanowień obowiązujących jeszcze przez jakiś czas od spełnienia świadczeń głównych (np. udzielone gwarancje, zachowane kaucje, itp.). W granicach swobody umów wydaje się również dopuszczalna zmiana umowy o charakterze ciągłym z mocą wsteczną, także w zakresie zmiany kształtu (wielkości, wartości) świadczeń już spełnionych, jeśli np. zmiana taka miałaby być kompensowana w dalszym okresie trwania umowy (określone korekty w zakresie wzajemnych rozliczeń stron determinowane, przykładowo, względami księgowymi lub podatkowymi). Więcej informacji znajdziesz w serwisie MOJA FIRMA

jednostronny aneks do umowy